inleiding op de reeks ‘evangelie’-commentaren van de Goede Week

Gewoonlijk geven wij hier een kort commentaar op het Evangelie van de dag. Maar in de Goede Week is het ‘verhaal’ genoegzaam bekend. Jezus gaat consequent de weg van zijn leven, die inbegrijpen zijn dood en verrijzenis. Ze zijn de vervulling van hoe hij zelf heeft geleefd, maar ook de vervulling van wat hij in ‘de Schriften’ (wat wij ‘het Oude Testament’ noemen) las. Daarom volgen we dit jaar van Palmzondag t.e.m. Paas-maandag niet rechtstreeks de Evangelies, maar de eerste lezingen van die dagen.
Veel ‘uitleg’ hoeven ze meestal ook niet. Het belangrijkste is ze te overwegen: lees en herlees, zie en verwonder je, peil naar de diepte van het Godsgebeuren in de mens.
We geven telkens ook de bijhorende Psalm mee. Jezus kende die, hij bad ze. In deze teksten kunnen wij mee zijn roeping, zijn levensweg en zijn gebed tot de onze maken.
(De tekst van de lezingen is uit NBV21, van de Psalmen uit 150 Liederen ten Léven.)
(Wie deze teksten elders wil gebruiken mag dat vrij doen. Wil echter misschien van de gelegenheid gebruik maken om mee ‘het Goede Nieuws’ te verspreiden en onze dagelijkse commentaren verder kenbaar te maken.)
De hele reeks online vind je hier terug

Dinsdag (31/03/2026)
Jes.49,1-6 (= 2de lied vd lijdende dienaar) + Psalm 71

¹      Eilanden, hoor mij aan,
       verre volken, luister aandachtig.
       Al in de schoot van mijn moeder
       heeft de HEER mij geroepen,
       nog voor ze mij baarde noemde Hij mijn naam.
²      Mijn tong maakte Hij scherp als een zwaard,
       Hij hield me verborgen in de schaduw van zijn hand;
       Hij maakte me tot een puntige pijl,
       Hij stak me weg in zijn pijlkoker.
³      Hij heeft me gezegd: ‘Mijn dienaar ben jij.
       In jou, Israël, toon Ik mijn luister.’
⁴      Maar ik zei: ‘Tevergeefs heb ik me afgemat,
       ik heb al mijn krachten verbruikt,
       het was voor niets, het heeft geen zin gehad.
       Maar de HEER zal mij recht doen,
       mijn God zal mij belonen.’
⁵      Toen sprak de HEER –
       Hij die mij al in de moederschoot
       gevormd heeft tot zijn dienaar
       om Jakob naar Hem terug te brengen,
       om Israël rond Hem te verzamelen,
       zodat ik aanzien zou genieten bij de HEER
       en mijn God mijn sterkte zou zijn.
⁶      Hij zei: ‘Dat je mijn dienaar bent
       om de stammen van Jakob op te richten
       en de overlevenden van Israël terug te brengen,
       dat is nog maar het begin.
       Ik zal je maken tot een licht voor alle volken,
       opdat de redding die Ik brengen zal
       tot aan de einden der aarde reikt.’

De weg sinds onze geboorte tot nu is al lang – al te lang voelt het soms, als we ontmoedigd raken over wat we (maar) bereiken. Het zag er allemaal zo veelbelovend uit, maar zie nu eens: “Tevergeefs heb ik mij afgemat.”
Is dat zo dat wij al van in de moederschoot geroepen zijn zijn dienaar te worden? Het Mysterie van Gods liefde reikt eindeloos ver en diep, véél dieper dan ikzelf kan bevroeden – waarom dan ook niet tot aan mijn uiterste begin, en voorbíj het uiterste einde?! Elk mensenkind is geroepen die goddelijke liefde gestalte te geven. En liefde is ‘lankmoedig’ (zie Paulus’ ‘hooglied op de liefde’ in 1Kor.13,4) – lang-moedig. Gods Lévensgeest die in ons werkzaam is, ‘is van lange adem’! We staan nog maar aan het begin …!

Bidden we ook:
Psalm 71

In benauwdheid en tegenslag doet de Heer ons rechtop staan.

1   Bij Jou, God, mág ik schúilen;
     bij Jóu verblèek ik nóoit.
2   In jòuw geréchtigheid, bevrìjd mij;
     neig je oor naar mij; réd mij!

3     Wees voor mij een stérke róts,
       een stevig húis, mìj tot tóevlucht.
4     Mìjn Gód, bevrìjd mij
       uit de handen van de verdwáasden.

5     Want Jij, mijn Gód, bent mijn hóop,
       mijn vertróuwen van jòngs af áan;
6     van de moederschoot àf ben Jíj mij tot stèun.
       Voor Jou was steeds mijn lóflied.

7     Voor velen was ik verbázingwékkend
       – Jíj was mijn stèrkte, mijn tóevlucht.
8     Mijn mònd is vól van jouw lòf,
       mijn dagen van jouw lúister!

9     Ook in mijn óuderdom verláat Jij mij niet,
       wanneer mijn kráchten bèzwíjken,
10   wanneer belàgers lóeren op mijn lèven:
11   “Jaag hem op. Er is geen verlósser!”

12   God, wees dán niet vér van mij;
       mijn Gód, kom hàastig mij te húlp!
13   Laat mijn tègenstánders verblèken,
       die mijn wezen weerstreven vergáan.

14   Maar ik, ik blijf hópen en zingen jouw lóf.
15   Ik zal vertéllen van jòuw geréchtigheid;
       hoewel ik jouw hàndelen níet kan bevàtten,
16   zal ik verkondigen jouw geréchtigheid.

17   Mijn God, Jij onderwees mij van jóngs af áan
       en nú nog vertel ik jouw gròte dáden.
18   Nu mijn haren grìjzen: jouw nabíje kràcht
       zal ik alle komenden verkóndigen.

19   Groot is jouw gerechtigheid, God – wíe is als Jóu?
20   Ik zag veel benáuwdheid èn tégenslag.
       Jij doet mij herlèven úit de dìepten.
21   Dat ik rechtop mag staan, vertróost mij.

22   Dan zal ik jouw tróuw bezíngen
       met hármonie van snàren, mijn Gód.
23   Heel mijn wezen zìngt van zálighèid:
24   = “In jouw gerechtigheid heb Jij mij bevríjd!”

inleiding op de reeks ‘evangelie’-commentaren van de Goede Week

Gewoonlijk geven wij hier een kort commentaar op het Evangelie van de dag. Maar in de Goede Week is het ‘verhaal’ genoegzaam bekend. Jezus gaat consequent de weg van zijn leven, die inbegrijpen zijn dood en verrijzenis. Ze zijn de vervulling van hoe hij zelf heeft geleefd, maar ook de vervulling van wat hij in ‘de Schriften’ (wat wij ‘het Oude Testament’ noemen) las. Daarom volgen we dit jaar van Palmzondag t.e.m. Paas-maandag niet rechtstreeks de Evangelies, maar de eerste lezingen van die dagen.
Veel ‘uitleg’ hoeven ze meestal ook niet. Het belangrijkste is ze te overwegen: lees en herlees, zie en verwonder je, peil naar de diepte van het Godsgebeuren in de mens.
We geven telkens ook de bijhorende Psalm mee. Jezus kende die, hij bad ze. In deze teksten kunnen wij mee zijn roeping, zijn levensweg en zijn gebed tot de onze maken.
(De tekst van de lezingen is uit NBV21, van de Psalmen uit 150 Liederen ten Léven.)
(Wie deze teksten elders wil gebruiken mag dat vrij doen. Wil echter misschien van de gelegenheid gebruik maken om mee ‘het Goede Nieuws’ te verspreiden en onze dagelijkse commentaren verder kenbaar te maken.)
De hele reeks online vind je hier terug

Maandag (30/03/2026)
Jes.42,1-7 (= 1^ste lied vd lijdende dienaar) + Psalm 27

¹      Hier is mijn dienaar, hem zal Ik steunen,
       hij is mijn uitverkorene, in hem vind Ik vreugde,
       Ik heb hem met mijn geest vervuld.
       Hij zal alle volken het recht doen kennen.
²      Hij schreeuwt niet, hij verheft zijn stem niet,
       hij roept niet luidkeels in het openbaar;
³      het geknakte riet breekt hij niet af,
       de kwijnende vlam zal hij niet doven.
       Het recht zal hij zuiver doen kennen.
⁴      Hij zal niet uitdoven en niet breken
       tot hij op aarde het recht heeft gevestigd;
       de eilanden zien naar zijn onderricht uit.
⁵      Dit zegt God, de HEER,
       die de hemel heeft geschapen en uitgespannen,
       die de aarde heeft uitgespreid
       met alles wat zij voortbrengt,
       die de mensen op aarde levensadem geeft,
       en levensgeest aan allen die daar verkeren:
⁶      In gerechtigheid heb Ik, de HEER, jou geroepen.
       Ik zal je bij de hand nemen en je behoeden,
       Ik neem je in dienst voor mijn verbond met het volk
       en maak je tot een licht voor alle volken,
⁷      om blinden de ogen te openen,
       om gevangenen te bevrijden uit de kerker,
       wie in het duister zitten uit de gevangenis.

Is het lastig dienaar te worden van zo’n veeleisende Heer?
Misschien hebben wij het nog het moeilijkst met onze stem níet te verheffen, níet te schreeuwen, níet met veel misbaar onze eigen opinie op te dringen?
Al helemaal moeilijk hebben wij het om ‘het geknakte riet’ níet te breken! Liever maken wij ons groot ten koste van een ander.
Maar die Heer roept ons wel degelijk. Híj stelt een verbluffend groot vertrouwen in ons. Hij heeft onze dienst nodig voor zijn verbond met het volk. Hij legt het in onze handen om wie in duisternis zitten licht te brengen!
En die Heer steunt ons daartoe. Hij geeft ons zíjn Lévensadem. Hij neemt ons bij de hand en leid ons. En het helpt dit ‘lied van de lijdende dienaar’ soms eens in de mond te nemen; of een Psalm te bidden …

Bidden we ook:

Psalm 27

Eén iets slechts, zoek ik, dat ik mag verblijven in God.

1   Mijn God, Jij bent mijn licht en verlòssing.
     Voor wie zou ik vrézen?
     Jij bent mijn kràcht tot lèven.
     Voor wìe zou ik bàng zijn?

2   Kwaden stormden op mij àf
     – ze lustten mij ráuw –;
     tegenstanders stonden tègen mij òp,
     maar zij, zìj kwamen ten vàl.

3   Al slaat men kamp tegen mij òp,
     mijn hart vreest níet.
     Al stookt men oorlog tègen mìj,
     ik blìjf vertròuwen.

4   Een iets slechts, zòek ik, mijn God,
     dat ik mag verblijven in Jóu,
     jouw beminnen màg bemìnnen,
     al de dagen vàn mijn lèven.

5   Ja, Jij laat mij schùilen bij Jou
     op de dag van het kwáad.
     Jij hèrbergt mìj
     hoog òp de ròts.

6   Zo mag ik rechtop blìjven,
     ondanks de vijanden rondom míj.
     Daarom draag ik mijn vrèugde aan Jou òp:
     zang en muziek voor Jòu, mijn Gòd!

7   Hoor, Heer, mijn roepende stèm.
     Wees mij genadig. Antwoord míj!
8   Mijn hart zegt Jou nà: “Zoek Mìj”,
     en ik zòek jouw nabìjheid.

9   Verberg Je niet voor mìj;
     verwerp je dienaar niet in tóorn.
     Mijn hulp ben Jìj – altìjd.
     Verlaat mij niet, Gòd, mijn verlòssing.

10 Mijn vader en moeder kunnen mij verlàten –
     Jij, mijn God, hebt mij al áangenomen.
11 Leer mij, Gòd, jouw wèg;
     leid mij op èffen pàden.

     Laat mij ontsnappen aan mijn tègenstanders.
12 Geef mijn wezen niet aan mijn verdrúkkers,
     want zij getuigen lèugens tegen mìj
     en brìesen van gewèld.

13 Als ik niet had geloofd in jouw bemìnnen
     in het land van de lévenden …
14 Wacht dan de Heer; wees stèrk van hàrt,
     = vat moed; wàcht de Hèer!

inleiding op de reeks ‘evangelie’-commentaren van de Goede Week

Gewoonlijk geven wij hier een kort commentaar op het Evangelie van de dag. Maar in de Goede Week is het ‘verhaal’ genoegzaam bekend. Jezus gaat consequent de weg van zijn leven, die inbegrijpen zijn dood en verrijzenis. Ze zijn de vervulling van hoe hij zelf heeft geleefd, maar ook de vervulling van wat hij in ‘de Schriften’ (wat wij ‘het Oude Testament’ noemen) las. Daarom volgen we dit jaar van Palmzondag t.e.m. Paas-maandag niet rechtstreeks de Evangelies, maar de eerste lezingen van die dagen.
Veel ‘uitleg’ hoeven ze meestal ook niet. Het belangrijkste is ze te overwegen: lees en herlees, zie en verwonder je, peil naar de diepte van het Godsgebeuren in de mens.
We geven telkens ook de bijhorende Psalm mee. Jezus kende die, hij bad ze. In deze teksten kunnen wij mee zijn roeping, zijn levensweg en zijn gebed tot de onze maken.
(De tekst van de lezingen is uit NBV21, van de Psalmen uit 150 Liederen ten Léven.)
(Wie deze teksten elders wil gebruiken mag dat vrij doen. Wil echter misschien van de gelegenheid gebruik maken om mee ‘het Goede Nieuws’ te verspreiden en onze dagelijkse commentaren verder kenbaar te maken.)
(Ten laatste maandag staat de hele reeks online.)

Zondag (29/03/2026) – 6de zondag van de Vasten: Palmzondag A
Jes.50,4-7(-9a) (= 3de lied vd lijdende dienaar) + Psalm 22

⁴      God, de Heer, schoolde mijn tong als die van een leerling,
       zodat ik de moedeloze kan opbeuren.
       Elke ochtend wekt hij mijn oor,
       rust mij toe om als een leerling te luisteren.
⁵      God, de Heer, heeft mijn oren geopend
       en ik heb geen verzet geboden,
       ik ben niet teruggedeinsd.
⁶      Ik heb mijn rug blootgesteld aan mijn folteraars,
       wie mij de baard uittrokken, bood ik mijn wangen aan.
       Ik heb mijn gezicht niet verborgen
       toen ze mij beschimpten en bespuwden.
⁷      God, de Heer, zal mij helpen,
       daarom word ik niet gekwetst
       en is mijn gezicht zo onbewogen als een rots,
       want ik weet dat ik niet beschaamd zal staan.
⁸      Hij die mij recht verschaft is nabij.
       Wie durft tegen mij een geding aan te spannen?
       Laten we samen voor het gerecht verschijnen.
       Wie is mijn tegenstander in deze zaak?
       Laat hij mij tegemoet treden.
⁹      God, de Heer, zal mij helpen –
       wie zal mij dan veroordelen?

In Gods levensschool, zijn wij allen leerlingen. Een leerling moet leren spreken en leren luisteren. Het staat er in die volgorde, omdat het dóel spreken is: niet te zwijgen over wat moet gezegd worden, mij niet terug te trekken bij wat moet gedaan worden, juist die mensen op te zoeken die stemloos geworden zijn in moedeloosheid.
Maar de ‘leer-volgorde’ is omgekeerd: éérst leren luisteren, anders zullen we nooit leren Góds Woord te spreken.
En dan … niet terugdeinzen voor het Woord dat mij toegesproken wordt …
Kan ik dat? Over dat kunnen valt nogal te twijfelen als we dat uit eigen kracht denken te moeten doen. Het begint wél met een wíllen, een verlangen – vurig verlangen – Gods Woord te mogen zijn.
De ‘lijdende dienaar’, die profetische figuur in het boek Jesaja, van wie we hier ‘het 3de lied’ horen, ging deze weg. Jezus ook, ten einde toe. En ik …?

Bidden we ook:

Psalm 22

2     Mijn God, mijn God,
       waarom heb Je mij verlaten?
       Waarom blijf Je ver –
       ver van mijn schreeuwen om hùlp?

3     “Mijn God,” roep ik overdag
       – Je antwoordt niet.
       “Mijn God,” roep ik ’s nachts
       – ik vind geen stìlte.

5     Maar op Jou vertrouwden onze vaderen;
       zij vertrouwden, en Jij hebt hen gered.
6     Tot Jou riepen zij, en zij ontkwamen;
       zij vertrouwden, en werden niet beschàamd.

7     Maar ik ben een worm, geen mens,
       gesmaad en veracht door de aardeling.
8     Al wie mij ziet spot met mij.
       Ze grijnzen en schudden meewarig het hòofd:

9     “Hij leunt toch op de Heer?
       Laat die hem dan bevrijden;
       laat die hem dan redden,
       als Hij hem bemìnt!”

10   Toch – Jij ving mij op bij mijn geboorte
       en legde mij veilig op deze aarde.
11   Jou werd ik toegewijd
       van de moederschoot àf.

       Van mijn oorsprong af, ben Jij mijn God.
12   Hou Je dan niet ver van mij,
       want benauwdheid is dichtbij
       en een helper ver wèg.

13   Een troep vee dringt om mij heen,
       als sterke stieren omsingelen ze mij.
14   Zij sperren hun muil tegen mij open,
       als een bloeddorstig brullende lèeuw.

15   Als water ben ik uitgegoten,
       mijn beenderen geradbraakt,
       mijn ingewanden ingesnoerd,
       als was is mijn hart gesmòlten.

16   Mijn kracht is verdroogd als een potscherf,
       mijn tong kleeft aan mijn gehemelte.
       In het stof van de dood
       leg Jij mij al nèer.

17   Een meute honden dringt om mij heen,
       kwaaddoeners omsingelen mij.
       Mijn handen en mijn voeten
       hebben ze doorbòord.

18   Mijn beenderen kan ik tellen
       – zij kijken vol leedvermaak toe.
19   Ze verdelen mijn kleren onder elkaar;
       ze dobbelen om mijn gewàad.

20   Maar Jij, mijn God, wees Jij nabij;
       mijn Kracht, haast Je mij te helpen!
21   Red van de dood mijn leven,
       mijn wezen uit de klauw van die hònden.

22   Verlos mij uit de muil van de leeuw;
       tegen de horens van die stieren,
       bescherm mij.
       Jij geeft mij àntwoord!

23   Ik zal van Jou vertellen in mijn kring,
       te midden van het volk zal ik Jou prijzen.
24   Dienaars van de Heer, prijs Hem!
       Heb ontzag voor Hem, heel Gods vòlk!

25   Neen, Hij breekt het zwakke niet,
       verwerpt de smart van de verdrukte niet;
       zijn Gelaat verbergt Hij niet.
       Wie Hem roept, hòort Hij!

26   Tot Jou mijn lof, te midden het volk;
       aan Jou mijn gelofte bij je dienaars:
27   De nederigen mogen maaltijd houden.
       Je leve eeuwig! – jullie die Hem zòeken.

28   Dan zullen alle uiteinden van de aarde
       Jou gedenken en zich tot Jou keren;
       alle volken zich voor Jou buigen,
29   want koning ben Jìj!

30   Wie niemand dacht nodig te hebben,
       zal dankend aanzitten aan jouw Maaltijd,
       en danken zal ook
       wiens leven neerlag in het stòf.

31   De kinderen zullen Jou dienen
       en het vertellen aan hun kinderen:
32   “God is gerechtig;
=    dit heeft Hij gedàan!”