Joh.19,25-34 (25/05/2026)

²⁵      Bij Jezus’ kruis stonden
       zijn moeder, de zuster van zijn moeder,
       Maria [de vrouw] van Klopas en Maria van Magdala.
²⁶     Toen Jezus zijn moeder zag,
       en naast haar de leerling die hij liefhad,
       zei hij tegen zijn moeder: “Vrouw, kijk, je zoon!”
²⁷     En daarna zei hij tegen de leerling: “Kijk, je moeder!”
       En van toen af nam de leerling haar bij zich op.
²⁸     Hierna, wetend dat alles nu was voleindigd,
       zei Jezus – opdat de Schrift voleindigd zou worden:
       “Ik heb dorst.” [Ps.42,3]
²⁹     Er stond daar een kruik met wijnazijn.
       Ze staken een spons, vol met die wijnazijn,
       op een hysopstengel
       en brachten die aan zijn mond. [Ps.69,22]
³⁰     Toen Jezus van de wijnazijn genomen had,
       zei hij: “Het is voleindigd.”
       Toen boog hij het hoofd,
       en gaf de levensadem over.
³¹     Aangezien het voorbereidingsdag was [van de sabbat],
       bovendien een grote sabbat [van het Paasfeest],
       wilden de Joden niet dat de lichamen aan het kruis bleven.
       Daarom vroegen ze aan Pilatus
       dat hun de benen zouden gebroken worden [waardoor ze sneller stierven]
       en weggenomen worden.
³²     Dus kwamen de soldaten
       en sloegen zowel van de een als van de ander die met hem gekruisigd waren,
       de benen stuk.
³³     Maar toen ze bij Jezus kwamen
       en zagen dat hij reeds gestorven was,
       braken zij van hem de benen niet stuk.
³⁴     Maar één van de soldaten doorstak met een speer zijn zijde.
       Onmiddellijk kwam er bloed en water uit.

De dag na Pinksteren viert de kerk Maria als haar eigen moeder. Ze is geen moeder die op de voorgrond treedt, maar een moederlijke aanwezigheid die blijft wanneer alles wankelt. Terwijl angst, verlies en verwarring de harten vullen, bewaart zij de ruimte waarin mensen opnieuw adem kunnen halen.
Misschien wordt ‘kerk’ wel precies daar geboren: waar mensen elkaar niet loslaten in het donker, waar iemand een thuis wordt voor de ander, waar verdriet niet wordt opgelost maar gedragen. Zo ontstaat er onder het kruis een nieuwe verbondenheid, gebouwd op liefde die nabij blijft, zelfs in de onmacht.
Maria belichaamt die stille trouw. Zij herinnert de leerlingen eraan dat G-ds Geest niet alleen vuur is dat naar buiten drijft, maar ook warmte die van binnenuit geneest. Zij toont ons dat er iets van G-ds nieuwe wereld groeit daar waar mensen elkaar zien, ontvangen en bewaren in hun hart.
Zonder die zorgzame nabijheid raakt kerk al snel buiten adem. Kerk zijn is immers niets anders dan elkaar liefhebben en zo de gloed van G-ds liefde voelbaar maken in de wereld.

Joh.3,16-18 (31/05/2026) 

¹⁶     Want zó lief heeft God de wereld,
       dat hij zijn eniggeboren zoon heeft gegeven,
       opdat al wie vertrouwende ín hem is,
       niet verloren gaat,
       maar het volle leven heeft.
¹⁷     Want God heeft zijn zoon niet in de wereld gezonden
       om die wereld te vonnissen,
       maar opdat ze door hem zou worden bevrijd.
¹⁸     Wie vertrouwend ín hem is,
       wordt niet gevonnist,
       maar wie niet vertrouwt,
       is al gevonnist,
       omdat hij niet heeft vertrouwd
       in de naam van de eniggeboren zoon van God.

Het feest van de Drie-eenheid is eigenlijk een soort apotheose bij de Paastijd. Pasen is zo’n groot en alomvattend feest, dat we zelfs met 50 dagen niet toekomen het helemaal uit te vieren. Dus doen we er nog een dag bovenop waarin we alles in één groot geheel samenbrengen. Het Mysterie van de Drie-eenheid is dus eindeloos rijk en diep en breed.
Laten we vooral niet denken dat het … te denken valt! Wellicht heeft men te vaak geprobeerd het in een (bijna rekenkundig) systeem ‘uit te leggen’, terwijl het over een ondoorgrondelijk Mysterie gaat. Het oorspronkelijke woord dat men daarvoor gebruikte – perichorese (denk aan choreografie!) – weerspiegelt daar wel iets van. De beste vertaling die je daar zou kunnen van maken zou iets zeggen als ‘dansende doordringing’!
Het Evangelie noemt dit Mysterie hier in één woord (Woord!): Liefhebben.

Joh.6,51-58 (4/06/2026) 

⁵¹     Ik ben het levende brood
       dat uit de hemel is neergedaald.
       Als iemand van dit brood eet,
       zal hij in volheid leven.
       Het brood dat ik zal geven voor het leven van de wereld
       is mijn vlees [lichaam].
⁵³     Jezus zei hen:
       “Amen, amen, ik zeg jullie:
       Als jullie het vlees van de mensenzoon niet eten
       en zijn bloed niet drinken,
       hebben jullie geen leven in jullie.
⁵⁴     Wie mijn vlees herkauwt en mijn bloed drinkt,
       heeft het volle leven
       en ik zal hem doen opstaan op de ultieme dag.
⁵⁵     Want mijn vlees is waarachtig voedsel
       en mijn bloed waarachtige drank.
⁵⁶     Wie mijn vlees herkauwt en mijn bloed drinkt,
       verblijft in mij
       en ik in hem.
⁵⁷     Zoals de levende Vader mij gezonden heeft
       en ik leef door de Vader,
       zo zal ook wie mij herkauwt
       leven door mij.
⁵⁸     Zo is het met het brood dat uit de hemel is neergedaald.
       Het is niet zoals met het manna
       dat jullie vaderen aten terwijl ze [toch] gestorven zijn.
       Wie dít brood herkauwt,
       zal leven in volheid.”

Als je rondkijkt, merk je dat er bij mensen een honger leeft die dieper reikt dan het lichaam. Honger naar rust, verbondenheid, …, honger naar iemand die zegt: jij mag er zijn.
En dan klinken hier Jezus’ woorden: “Ik ben het levende brood”. Het is een vreemde verwoording, alsof voedsel (brood) tegelijk ook iemand (een mens van vlees en bloed) kan zijn.
En hij gaat nog verder: “Wie mijn vlees eet en mijn bloed drinkt…” Deze woorden roepen weerstand op. Komen ze misschien te dicht op (onder) ons vel? Het is alsof G-d niet op afstand wil blijven, maar zich laat opnemen in wat broos en kwetsbaar is.
Hij wil voedsel zijn voor ons leven, niet iets dat alleen begrepen wordt met het hoofd. Hij hoopt dat wij hem langzaam in ons opnemen, zoals brood wordt opgenomen.
Zo wordt Jezus’ brood – dat wij ook ontvangen in de Eucharistie – een uitnodiging om ons te laten voeden door een nabijheid die zich niet laat bewijzen, maar zich geeft. En wie weet worden wij zo brood voor elkaar — mensen bij wie anderen even op krachten kunnen komen en mogen Léven.

Joh.1,19-28 (2/1/2021)

En dit is het getuigenis van Johannes, toen de Joden uit Jeruzalem enige priesters en Levieten [tempeldienaars] afvaardigden om hem te vragen: Wie ben jij?
Hij verklaarde met klem: “Ik ben de gezalfde niet!”
Ze vroegen hem: “Maar wie ben je dan? Ben je Elia?” – Hij zei: “Ik ben niet Elia.”
“Ben je de profeet?” – Hij zei: “Nee.”
“Maar wie ben je dan? dat wij een antwoord kunnen geven aan wie ons gezonden hebben. Wat zeg je over jezelf?”
“Ik, ik ben de stem van iemand die roept in de woestijn: Richt de weg van de Heer! [Jes.10,3], zoals de profeet Jesaja heeft gezegd.
Ook waren er afgezanten van de farizeeën. Zij vroegen hem: “Waarom doop je dan, als je niet de gezalfde bent, noch Elia, noch de profeet?”
Johannes antwoordde: “Ik doop in water. Midden onder jullie staat hij van wie jullie geen weet hebben, de na mij komende die vóór mij is geworden,
van wie ik niet waard ben zelfs maar de riem van zijn schoen los te maken.”
Dit alles gebeurde in Betanië over de Jordaan, waar Johannes doopte.

“Wie ben je?” Een vraag naar de identiteit van Johannes, maar is er wel ruimte voor het antwoord? Het wordt een dovemansgesprek.
Het beeld dat de religieuze leiders hadden van Johannes stond immers al gegrift in hun gedachten. Vrij zijn van (oordelen, negatief en positief)
om vrij te zijn voor (de mens tegenover jou). Het is voor de priesters (en voor ons) niet evident om zo vrij, open en onbevangen naar Johannes (elke mens) toe te stappen.
Het wordt nog lastiger wanneer die ander je dwars zit, je confronteert met jezelf.
Tot driemaal toe moet Johannes hun beeld ontkrachten (ik ben niet de gezalfde, niet Elia, niet de profeet). Om uiteindelijk te mogen zeggen wie hij dan wél is.
Hij is een stem in de stilte van de woestijn. Hij verwijst door, voorbij zichzelf, naar de Ander, naar degene om wie het écht allemaal gaat.
Hoe mooi zou het zijn als in 2021 mensen wat minder naar zichzelf zouden verwijzen, hun ideeën over de ander zouden loslaten
om ruimte te creëren voor datgene, diegene waar het echt om gaat in het leven?!

Joh. 6,44-51 (27/04/2023)

⁴⁴    Niemand is bij machte naar mij toe te komen
       als de Vader, die mij zendt, hem niet trekt,
       en ik zal hem doen opstaan op de ultieme dag.
⁴⁵    Bij de profeten staat geschreven:
       En allen zullen door God onderricht zijn. [Jes.54,13]
       Ieder dus die naar de Vader luistert en leert,
       komt naar mij toe.
⁴⁶    Niet dat iemand de Vader heeft gezien!
       Enkel degene die van God komt,
       heeft de Vader gezien.
⁴⁷    Amen, amen, ik zeg jullie:
       Wie in mij vertrouwt, heeft het volle leven.
⁴⁸       Ik ben het brood van het leven.
⁴⁹    Jullie voorvaderen hebben het manna gegeten in de woestijn,
       maar zijn [toch] gestorven.
⁵⁰    Ziehier het [ware] brood dat uit de hemel neerdaalt:
       ieder die hiervan eet, zal niet sterven.
⁵¹    Ik ben het levende brood
       dat uit de hemel is neergedaald.
       Als iemand van dit brood eet,
       zal hij in volheid leven.
       Het brood dat ik zal geven voor het leven van de wereld
       is mijn vlees [lichaam].

Het gaat verder over dat bijzondere ‘brood’. De vergelijking met het hemelse manna in de woestijn is dat mensen het niet zelf kunnen maken; je kunt het alleen ontvangen. Je kunt het ook niet ‘oppotten’; je kunt het alleen dankbaar gebruiken vandaag en er voor de rest op vertrouwen dat het er morgen opnieuw zal zijn. En Jezus zegt dat dat manna nog maar ‘klein bier’ is in vergelijking met het ‘brood’ dat zijn eigen leven is, gegeven aan de wereld.
Wat kunnen of moeten wij ‘doen’ voor dat ‘levende brood’? Niet zoveel blijkbaar. Misschien wel: honger hebben, verlángen naar dát brood! Én vertrouwen dat we het zúllen ontvangen! Je voelt natuurlijk dat daartussen een zeker hiaat zit, een soort lege ruimte waarin ik mij oncomfortabel onmachtig voel. Behalve die ruimte wat vrijwaren, kan ik eigenlijk niet veel doen. Ontvangen is nu eenmaal ontvangen, en daar hebben wij ‘doenderige’ mensen het nogal moeilijk mee. Maar is het niet net in die onmacht dat G-ds ‘macht’ zich aan ons kan voltrekken …?

Vrijdag (5/04/2024)
Joh.21,1-14

¹      Na dit alles toonde Jezus zichzelf opnieuw aan de leerlingen
       bij het meer van Tiberias. [= het meer van Galilea]
       Dit verliep als volgt:
²      Simon Petrus, Tomas de tweeling,
       Natanaël van Kana in Galilea, de zonen van Zebedeüs
       en twee andere van zijn leerlingen waren er bijeen.
³      Simon Petrus zei: “Ik ga vissen.”
       En zij antwoordden: “Dan gaan wij met je mee.”
       Ze klommen in de boot, maar die nacht vingen ze niets.
⁴      Toen het al ochtend begon te worden,
       stond Jezus aan de oever.
       De leerlingen wisten echter niet dat het Jezus was.
⁵      Jezus zei hen: “Jongens, hebben jullie iets voor bij het eten?”
       Ze antwoordden hem: “Nee …!”
⁶      Nu zei hij hen: “Werp het net uit naar de rechterkant van de boot en je zult wat vinden.”
       Ze deden dat, maar konden het net niet meer optrekken
       door de grote hoeveelheid vissen.
⁷      De leerling, die Jezus erg genegen was, zei tegen Petrus:
       “Het is de Heer!”
       Toen Simon Petrus dit hoorde, trok hij zijn bovenkleed weer aan en sprong in het water.
⁸      De andere leerlingen kwamen met het bootje.
       Ze waren niet ver van het land, ongeveer tweehonderd el [= ca. 100m]
       en sleepten het net met de vissen mee.
⁹      Toen ze aan land stapten, zagen ze een houtskoolvuur
       met vis erop en brood.
¹⁰    Nu zei Jezus:
       “Breng wat van de vissen die je nu gevangen hebt.”
¹¹    Simon Petrus klom in de boot en trok het net op het land.
       Het zat vol grote vissen: honderddrieënvijftig,
       en ondanks de grote hoeveelheid scheurde het net niet.
¹²    Jezus zei hen: “Kom eten.”
       Niemand van de leerlingen durfde hem te vragen ‘wie ben jij’,
       terwijl ze wel wisten dat het de Heer was.
¹³    Maar Jezus nam het brood en gaf het hun. Zo ook met de vis.
¹⁴    Dit was de derde keer dat Jezus zich aan de leerlingen toonde
       sinds hij was opgestaan uit de dood.

Christus op het spoor komen en toe laten in je leven gaat niet vanzelf. Het gebeurt niet zomaar in een keer. Het vraagt tijd en brengt verwarring met zich mee. Je oude vertrouwde leven lijkt niet langer te lukken. Je kan niet zomaar doorgaan met leven zoals je vroeger deed. Er is iets in jou veranderd ook al weet je niet goed wat dat zou kunnen zijn. Er speelt iets in jou waardoor je aandacht naar elders gericht wordt. De vraag is of je de jarenlange gewoontes aan de kant durft te schuiven en je volledig durft te richten naar dat nieuwe leven dat je in en rond je hoort, ziet en voelt?
Simon Petrus waagde de sprong en mocht aan den lijve ervaren wat een overvloed aan Léven het met zich meebrengt. Hij en de anderen mochten voelen hoe leven-gevend het is als je het oude loslaat en je durft toe te vertrouwen aan die uitnodigende (bekende?) stem: “Kom eten”. Binnentreden in die goddelijke gastvrijheid, verzameld rond een houtskoolvuur, geeft dat er geen woorden ter verduidelijking meer nodig zijn. Iedereen weet en voelt wie je bijeengebracht heeft.